زمينه و هدف: استفراغ فاز حاد , يکی از شايع ترين عوارض در طی 24 ساعت اول پس از شيمی درمانی در بيماران مبتلا به سرطان است. اين مطالعه به منظور بررسی تاثير گياه زنجبيل بر ميزان تخفيف اين عارضه انجام شد.
روش کار: اين تحقيق از نوع کارآزمايی بالينی تصادفی سازی شده شاهددار و دو سوکور بود و از تيرتاآذر سال 1388 در بيمارستان امام خمينی روی 80 بيمار خانم مبتلا به سرطان پستان که تحت شيمی درمانی يک روزه بوده و از استفراغ ناشی از آن رنج می بردند , انجام شد. پس از کسب رضايت نامه کتبی، نمونه ها به صورت تصادفی در دو گروه کنترل و مداخله قرار گرفتند. دو گروه از نظر سن و شدت تهوع زايی داروهای شيمی درمانی مصرفی با يکديگر همسان سازی شدند. نمونه های گروه زنجبيل کپسول های 250 ميلی گرمی زنجبيل را به صورت خوراکی، چهار بار در روز و به فاصله هر شش ساعت (يک گرم در روز بمدت شش روز) و به همين صورت نمونه های گروه کنترل کپسول های دارونما را از سه روز قبل از شيمی درمانی تا سه روز پس از آن مصرف کردند. برای سنجش اثر کپسول ها در طی اين مدت از يک پرسشنامه دو قسمتی استفاده گرديد، به طوری که شرکت کنندگان , هر شب اين آن ها را پر می کردند. پس از جمع آوری داده ها از آزمون های آماری نظير تست دقيق فيشر (Fisher’s exact) ، کروسکال-واليس (Kruskal-Wallis) و کای دو (Chi-square) با استفاده از نرم افزار STATA نسخه 8، برای آناليز داده ها استفاده گرديد.
يافته ها: دو گروه مداخله و دارونما به ترتيب از نظر شدت تهوع زايی داروهای شيمی درمانی و مدت ابتلا به بيماری اختلاف معناداری با هم نداشتند (01/0= p ، 06/0= p ). يافته ها حاکی از آن بود که تعداد موارد استفراغ در فاز حاد به طور معناداری در گروه زنجبيل ( 2/1 ± 7/2 ) در مقايسه با دارونما ( 5/2 ± 7/3 ) کمتر بوده است (04/0= p ). هم چنين مصرف کپسول های زنجبيل در مقايسه با دارونما عارضه خاصی درپی نداشت (06/0= p ).
نتيجه گيری: مصرف روزانه يک گرم پودر زنجبيل به صورت کپسول از سه روز قبل از شيمی درمانی تا سه روز پس از آن و در کنار رژيم ضدتهوع و استفراغ استاندارد، می تواند به کاهش استفراغ فاز حاد کمک شايانی نمايد