معاونت پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ايران
Abstract
دف: هدف پژوهش حاضر بررسی تأثير آموزش گروهی مبتنی بر درمان پذيرش و تعهد (ACT) بر استرس شغلی و فرسودگی شغلی کارکنان دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر بود. روش: تعداد 96 نفر از کارکنان دانشگاه آزاد اسلامی واحد آزادشهر بهصورت نمونهگيری در دسترس برای شرکت در پژوهش نامنويسی کردند و بهطور تصادفی، به سه گروه آزمايش، گفتوگو و شاهد اختصاص يافتند. گروه آزمايش در چهار جلسه 5/1 ساعته آموزش گروهی مبتنی بر ACT، با استفاده از الگوی باند و هيس، شرکت کرد. در گروه گفتوگو، آزمودنیها در چهار جلسه 5/1 ساعته درباره تغذيه و ورزش (نامربوط به موضوع اصلی مورد پژوهش) آموزش ديدند. گروه سوم هيچ آموزشی نديد. سه ماه پس از آموزش اصلی، در مرحله پیگيری گروههای آزمايش و گفتوگو دو جلسه 5/1 ساعته را گذراندند. در اين جلسهها نيز همان مطالب قبلی مرور و تمرين شد. آزمودنیها پيش و پس از مداخلهها و در مرحله پیگيری به پرسشنامههای استرس شغلی اسيپو (OOSI) و فرسودگی شغلی ماسلاخ و جکسون (MJJBI) پاسخ دادند. برای تجزيه و تحليل دادهها از روش تحليل واريانس با اندازهگيریهای مکرر استفاده شد. يافتهها: آموزش گروهی مبتنی بر ACT، افزون بر کاهش نمره کلی استرس شغلی (001/0p<)، به کاهش برخی از مؤلفههای استرس شغلی، شامل اضافهبار نقش (05/0p<)، ابهام نقش (001/0p<)، مرز نقش (01/0p<) و مسئوليت (001/0p<)، منجر شد. همچنين، آموزش مبتنی بر ACT مؤلفه احساس کاهش دستاورد شخصی را کاهش داد (05/0p<). نتيجهگيری: آموزش گروهی مبتنی بر ACT به کاهش استرس شغلی منجر میشود، اما بر فرسودگی شغلی اثر قابل توجهی ندارد