زمينه و هدف : مطالعات انجام شده در سالهای اخير در زمينه تمايز سلّول های بنيادی به سلّول های زايا نگرش دانشمندان را به مبحث باروری و ناباروری تغيير داده است. توليد داخل آزمايشگاهی سلّول های زايا گام مهمی در درک بهتر نحوه تکامل سلّول های زايا می باشد. با توجه به اينکه که کاربرد بالينی سلّولهای بنيادی رويانی به دليل توان تومورزائی بالا و مسائل اخلاقی بسيار محدود است و محققان را با مشکلات عديدهای روبرو ميسازد، بنابراين يافتن سلّولهايی با ويژگيهای پرتوانی و به دست آمده از يک بافت يا اندام بالغ ميتواند جايگزين مناسبی برای سلّول های مذکور در توليد گامتهای درون آزمايشگاهی باشد. در اين تحقيق، جهت القای تمايز سلّول های بنيادی به سلّول های زايا از رتينوئيک اسيد ( RA - Retinoic Acid ) استفاده شد. لذا در مطالعه حاضر سعی بر آن بود که با تمايز سلّول های بنيادی مزانشيمال بافت چربی به سلّول های زايا ( Germ cell )، سلّول بنيادی مناسبی را به عنوان جايگزين سلّولهای بنيادی رويانی معرفی کرد تا شايد بتوان با ادامه تحقيقات به توليد داخل آزمايشگاهی سلّول های جنسی تکامل يافته تر دست يافت.
روش کار : پس از به دست آوردن جمعيت خالصی از سلّول های بنيادی مزانشيمی برگرفته از بافت چربی (Adipose Tissue Derived Mesenchymal Stem Cells- ADMSC) ، جهت ارزيابی چند توان بودن اين سلّول ها با استفاده از محيط تمايزی به Osteoblast و Adipocyte تمايز داده و با رنگ آميزی Alizarin Red S و Oil red-O تمايز آن ها بررسی شد. همچنين فلوسيتومتری جهت بررسی مارکرهای سطحی سلّول های بنيادی مزانشيمال حاصل از بافت چربی و مغز استخوان (بيان دو مارکر CD90 ، CD44 و عدم بيان مارکرهای CD45 و CD31 ) انجام شد. سپس اين سلّول ها در محيط های القايی حاوی رتينوئيک اسيد (به مدت7 روز) به سلّول های زايا تمايز داده شدند. سپس آناليز فلوسايتومتری و رنگ آميزی ايمونوفلوروسنس جهت برسی بيان مارکرهای رده سلّول های زايا Mvh) و DAZL ( انجام شد.
يافتهها: در سلّولهای مذکور، مثبت بودن مارکرهای سطحی سلّول های بنيادی CD90 و CD44 و منفی بودن مارکر آندوتليال ( CD31 ) وسلّول های خونی ( CD45 ) نشان داده شده است که گويای مزانشيمی بودن اين سلّول ها بود. قابليت تمايز به سلّول های Osteoblast و Adipocyte با رنگ Alizarin Red S و Oil red-O نشان داده شد که بيان کننده چند توان بودن اين سلّول ها می باشد . پس از بررسی سلّول ها با آناليز فلوسايتومتری و ايمونوفلوروسنس مشخص شد که سلولهای تيمار شده با رتينوئيک اسيد، مارکرهای سلّول های زايا ( Mvh & DAZL ) را بيان داشته اند.
نتيجه گيری : در مطالعه حاضر نشان داده شد که مارکرهای سلّول جنسی در سلّول بنيادی مزانشيمال حاصل از بافت چربی پس از اضافه کردن فاکتور تمايزی رتينوئيک اسيد به محيط کشت بيان شده است.
واژههای کلیدی: سلّولهای بنیادی مزانشیمی، ناباروری، سلّولهای زایا، اسید رتینوئیک.
