زمينه و هدف: با توجّه به کاهش ميزان اسيدهای چرب امگا- 3 در غشای اسپرم مردان آستنواسپرم، پژوهش حاضر با هدف تعيين اثرات تجويز توأمِ مکمل اسيدچرب دُکوزاهگزانوئيکاسيد و ويتامين E بر اسپرماتوگرام در اين بيماران انجام گرفت.
روش کار: در اين کارآزمايی بالينی تصادفی (IRCT: 201010054010N3) سه سوکور کنترلدار، از بين 275 مرد مراجعه کننده به کلينيک مردان مرکز درمان ناباروری ابن سينا، 50 مرد آستنواسپرم با تحرّک کلّی اسپرم کمتر از 50% و حرکت رو به جلو اسپرم کمتر از 25%، به روش تقسيم تصادفی بلوکی طبقهبندی شده در دو گروه تقسيم شدند. افراد گروه آزمون، روزانه 465 ميليگرم اسيدچرب دُکوزاهگزانوئيکاسيد و 600 واحد بينالمللی ويتامين E و افراد گروه کنترل، روزانه دو کپسول دارونما به مدّت 12 هفته، دريافت کردند. پارامترهای اسپرم، دريافتهای غذايی،
شاخصهای تنسنجی و ميزان فعّاليّت بدنی در ابتدا و انتهای مطالعه اندازهگيری شدند. آناليز آماری با استفاده از نرمافزار SPSS و آزمونهای Student's t-test ، Paired t test ، Wilcoxon ، Mann-Whitney و ANCOVA انجام گرفت.
يافتهها: از بين 50 فردی که وارد پژوهش شدند، 22 نفر در گروه آزمون و 20 نفر در گروه کنترل پژوهش را به پايان رساندند. در گروه آزمون، تعداد اسپرمها، غلظت اسپرم، درصد اسپرمهای متحرّک و درصد اسپرمهای متحرّک رو به جلو نسبت به گروه کنترل افزايش معنيداری يافت (05/0> p ).
نتيجهگيری: اين پژوهش نشان داد، دريافت توأمِ مکمل اسيدچرب دُکوزاهگزانوئيکاسيد و ويتامين E در مردان آستنواسپرم، منجر به افزايش غلظت و تحرّک اسپرم شد، وليکن تغييری در مورفولوژی و تعداد اسپرمهای زنده مشاهده نگرديد. احتمالاً دريافت اسيدچرب دُکوزاهگزانوئيکاسيد همراه با اثر محافظتی ويتامين E به عنوان آنتياکسيدان، در بهبود اختلال حرکت اسپرم مؤثّر است