واکنش گیاه برنج به کاربرد چندساله ورمیکمپوست بهصورت جداگانه و غنی شده با کودهای شیمیایی مختلف

Abstract

کودهای آلی مانند ورمی‌کمپوست منبع انکارناپذیر عناصر تغذیه‌ای مورد‌نیاز گیاهان می‌باشند. این پژوهش مزرعه­ای در سال زراعی 1387 به‌صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در 3 تکرار اجرا گردید. عامل اصلی (ورمی‌کمپوست) در شش سطح کودی 20 و 40 تن در هکتار، 20 و 40 تن + 2/1 کود شیمیایی، کود شیمیایی (براساس نتایج آزمون خاک شامل 100 کیلوگرم اوره در هکتار، 150 کیلوگرم سوپرفسفات‌تریپل در هکتار و 100 کیلوگرم سولفات پتاسیم در هکتار) و شاهد به خاک اضافه گردید. عامل فرعی دوره‌های کوددهی (1، 2 و 3 سال) در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد که استفاده از ورمی‌کمپوست و همچنین عامل سال‌های کوددهی به‌طور معنی‌داری رشد و عملکرد برنج را تحت‌تأثیر قرار می‌دهند. بهترین سطح کودی تیمار 40 تن ورمی‌کمپوست غنی شده با 50 درصد کود شیمیایی تعیین گردید چرا که بیش‌ترین زیست‌توده (43/12 تن در هکتار)، تعداد پنجه، ارتفاع، تعداد کل دانه در خوشه (3/124)، شاخص برداشت (41/41 درصد) و عملکرد (1/681 گرم در متر‌مربع) و همچنین کم‌ترین درصد دانه پوک در خوشه (52/15 درصد) در این تیمار اتفاق افتاد. در ضمن، تیمار 40 تن ورمی‌کمپوست دارای بالاترین درصد باروری بود (08/94 درصد). با افزایش سال‌های کوددهی به‌طور منظم مقادیر صفات مورد مطالعه نیز افزایش پیدا کرد. به‌علاوه، بیش‌ترین ضریب هم‌بستگی مثبت و معنی‌دار (**91/0+ =r) بین عملکرد شلتوک و شاخص برداشت مشاهده شد