Bu araşt ırmanın amacı, sürdürülebilir turizm kalkınması bağlamında Diyarbakır
kent inin marka imajını, kente gelen turist lerin ve turizm paydaşlarının görüşler i
temelinde değerlendirmektir.
Genel tarama türünde bet imsel olan bu araştırmanın evreni iki gruptan
oluşmaktadır. Birinci grupta, Diyarbakır’a gelen yerli ve yabancı turist ler yer alırken
ikinci grupta, kentteki turizm paydaşları yer almışt ır. Turist evreninden 584 turist
örneklem olarak araşt ırmada yer alırken, t urizm paydaşları evreninden ise örneklem
alma yoluna gidilmeyip evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmış ve 151 turizm
paydaşına ulaşılmışt ır. Veri toplama aracı olarak “Turist lerin Diyarbakır Markası
Algılaması Anket Formu” ve Turizm Paydaşlarının Diyarbakır Markası Algılaması
Anket Formu” kullanılmışt ır. Çalışmadan elde edilen veriler SPSS (St atistical Package
for the Social Science) ve AMOS (Analysis of Moment Structures) paket programlar ı
ile analizi yapılmışt ır. Analiz yöntemi olarak; betimsel istat isklerin yanında, İlişkisiz
(Bağımsız) Örneklemler t -Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Mann Whitney
U Testi, Kruskal-Wallis H Testi ve En Az Anlamlı Fark (LSD) sınaması yapılmışt ır.
Çalışmadan elde edilen bulgular, turist lerin marka kent olma yolunda i lerleyen
Diyarbakır’ın dünya şehri olduğunu ve marka şehri olduğunu ifade ettiklerini
göstermişt ir. Turistlerin akıllarına ilk gelen unsurun daha çok surlar ve karpuz olduğu
tespit edilmişt ir. Araşt ırmaya katılan turizm paydaşları ise, Diyarbakır’ın marka kent
olma potansiyeline sahip olduğunu, surların Diyarbakır’a özgü bir özelliğin olduğunu,
Diyarbakır’ın sloganının Kültür Diyarı olabileceğini belirt mişlerdir. Diyarbakır’ın
yemekleri ve tarihi zenginliğinin kent in markalaşması açısından avantaj sağlayacağı,
kentin “çekici” olarak nitelendirildiği, halkın sıcak, geleneksel ve samimi olarak
nitelendirildiği görülmüştür. Bu sonuçlar aslında turist lerin ve turizm paydaşlarının Diyarbakır hakkında olumlu bir imaja sahip olduğunu göstermektedir. Turizm
paydaşları, Diyarbakır’ın markalaşmasını olumlu karşıladıkları, önemli olduğunu ve
bunun için yurdışında yaşayan Diyarbakırlıların markalaşma sürecine dâhil olmalar ı
gerektiğini belirt mişlerdir. Turizm paydaşları ayrıca, gelecekte Diyarbakır’ın bölgenin
ulaşım merkezi; sağlık merkezi ve kongre fuar merkezi olabileceğini belirt mişlerdir.
Araşt ırmadan elde edilen sonuçlar, aslında Diyarbakır’ın bölgede önemli bir konuma
sahip olduğunu ve bunun değerlendirilerek sürdürülebilir turizm kalkınma sı yaratarak
marka kent olabileceğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, sürdürülebilir turizm, sürdürülebilir
turizm kalkınması, kent markalaşması.The purpose of this study is to evaluate brand image of Diyarbakır cit y, based
upon the opinion of the tourism shareholders and of tourists coming to the city, within
the context of sustainable tourism development
The universe of this descriptive survey consists of two groups. The local and
foreign tourists coming to Diyarbakır generate the first group, and the tourism
shareholders in the city generate the second group. 584 tourists were taken as sample
group from the tourist universe and no sample group was taken from tourism
shareholders universe, rather all 151 tourism shareholders were reached for the survey.
“the quest ionnaire of tourist perception of Diyarbakır” and “the quest ionnaire of
shareholders perception of Diyarbakır” were used as data collection tool. All data
gained from the survey was analysed by using SPSS and AMOS packaged softwares.
Independent T-test, one-way ANOVA, Mann Whitney U Test, Kruskal-Wallis H Test
and LSD were used as analysis method as well as descriptive statistics.
Findings from the survey shows that tourists state that Diyarbakır –the city
which is becoming a brand city- is a world city and a brand city. The first two images
spring to their mind are Diyarbakır walls and water melon. Besides, the shareholders
who attended this research indicate that Diyarbakır has a potential to be a brand cit y and
the motto of the cit y is “Destination of Culture”. It is indicated that Diyarbakır Cuisine
and historical richness would provide an advantage on becoming a brand city, the city is
“attractive”, and the local people are friendly, traditional and frank. These results
essentially show that tourists and tourism shareholders have a positive image about
Diyarbakır. Tourism shareholders agree wit h being a brand cit y is important for
Diyarbakır, thus Diyarbakır nat ives who live abroad should be involved in this process.
Furthermore, they indicate that Diyarbakır would become a centre of transportation,
health and congress.
The results of this research show that Diyarbakır has a significant posit ion in the
region, and by taking advantage of this situation Diyarbakır can be a brand cit y in the
context of sustainable tourism development.
Key Words: Sustainability, sustainable tourism, sustainable tourism
development, city branding