Tarihi İbadet Mekânlarında Erişilebilirliğin İncelenmesi, Haci Veyis Camii Örneği

Abstract

İnsan yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirdiği süre boyunca farklı mekânlara ihtiyaç duymaktadır. Mekânlar bazı durumlarda farklı gereksinimli bireyler için engel oluşturabilmektedir. Halbuki çevreye kolay ve rahat erişimin her birey için sağlanması gerekmektedir. Herkes yaşamın belli döneminde yaşlılığa adım atacaktır. Özellikle yaşlılık döneminde ortaya çıkan değişimler ve çeşitli sorunlar düşünüldüğünde kullanım alanları söz konusu yaş grubu da dikkate alınarak daha erişilebilir hale getirilmelidir. Erişilebilirlik, sosyal ve kültürel değere sahip manevi ihtiyaçların giderildiği tarihi ibadet mekânlarında da sağlanmalıdır. Toplumdaki her bireyin eşit kullanım hakkına sahip olacağı ibadet mekânları birleşme alanı olarak görülmektedir. İbadet mekânları; topluma kucak açan kimseyi ayrıştırmadan maneviyatın hissedildiği kutsal mekânlar olarak kabul edilir. Yalnızca yeni inşa edilmiş ibadet mekânlarında değil tarihi, kültürel ve sosyal birime sahip olan tarihi ibadet mekânlarında da erişim ve kullanım kolaylığının sağlanması gerekmektedir. Bu tez çalışmasının amacı erişilebilirlik kavramını incelemek, yaşlı kullanıcıların fiziksel, psikolojik ve sosyolojik ihtiyaçlarını belirlemek ve bu bağlamda tarihi ibadet mekânlarının erişilebilirliğini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda erişilebilirliği konu alan çalışmalar incelenmiş ve tablo haline getirilmiş. Değişkenler belirlenmiştir. Veriler gözlem, ölçüm ve fotoğraflamayla elde edilmiştir. Hacı Veyis Camiinin erişilebilirliği, TS 9111 ve TS 12576 Türk standartlarına göre “Camiye Erişilebilirlik” ve “Cami İçi Erişilebilirlik” başlıklarıyla değerlendirilmiştir. Değerlendirmeler fotoğraflar üzerinden işaretlenerek maddeler halinde tablolaştırılarak açıklanmıştır. Sonuç olarak uygulamada ortaya çıkan bazı eksiklerin giderilmesi adına önerilerde bulunulmuştur. Tarihi ibadet mekânlarının sürdürülebilir şekilde koruma- kullanma dengesi sağlanarak aktarılması için erişilebilirlik standartlarına uygunluğu gözetilmelidir. Bu çalışmanın erişilebilirlik konusunda çalışacak araştırmacılar için bir yöntem önerisi sunduğu düşünülmektedir

    Similar works