Die Beziehungen zwischen Aserbaidschan und der Türkei sind für die Kaukasusregion von entscheidender Bedeutung. Wie stark diese sind, hat sich vor allem während des jüngsten Karabach-Krieges erneut gezeigt. Zwar haben die beiden Länder ihre Beziehungen bislang auf dem Fundament des „Nationalismus“ aufgebaut, doch ist auch bekannt, dass sie verschiedenen Glaubensrichtungen des Islams anhängen, dem Schiitentum und dem Sunnitentum. Es kann dabei allerdings nicht behauptet werden, dass diese Glaubensunterschiede die Beziehungen zwischen den beiden Ländern bis heute negativ beeinflusst hätten. Insbesondere im jüngsten Konflikt zwischen Israel und Palästina gilt es allerdings als ungewöhnlich, dass die beiden Länder jeweils unterschiedliche Seiten unterstützen. Bemerkenswert ist zudem, dass zum ersten Mal in der jüngeren Geschichte ein Anschlag auf das aserbaidschanische Staatsunternehmen SOCAR in der Türkei verübt wurde. Dieser Vorfall ereignete sich vor dem Hintergrund des anhaltenden Konflikts zwischen Israel und Palästina und ist deshalb besonders bedeutsam, weil es sich hierbei um den ersten dokumentierten Fall eines Angriffs auf eine aserbaidschanische Institution in Anatolien handelt. Nicht zuletzt wird dadurch die interessante Frage aufgeworfen, wie sich dieses beispiellose Ereignis künftig auf die bilateralen Beziehungen zwischen den beiden Ländern auswirken könnte, insbesondere im Hinblick auf regionale Dynamiken der Sicherheit.
Auch wird dieses außergewöhnliche Phänomen sich auf die Wahrnehmung des Schiitentums im Kontext der alevitisch-sunnitischen Beziehungen auswirken. Obwohl es viele Studien über die Schiiten in der Türkei gibt, finden sich in der Literatur nicht genügend Informationen über die diese. Insbesondere gilt dies für die in der Türkei lebenden Aleviten. Diese Lücke in der Literatur verweist auf einen Forschungsbedarf in diesem Gebiet.
Bekanntermaßen wird das Alevitentum in der Türkei von einigen Sunniten als schiitisch angesehen. Allerdings scheinen Schiitentum und Alevitentum außer der Liebe zu Kalif Ali und den Zwölf Imamen kaum Gemeinsamkeiten aufzuweisen. Das Alevitentum ähnelt dem Schiitentum weder in Bezug auf seine Institutionen und religiösen Praktiken noch auf seine Quellen. Welchen Kenntnisstand haben aserbaidschanischen Schiiten über das Alevitentum und die Aleviten in der Türkei? Diese Studie möchte der Antwort auf diese Frage nachgehen.Relations between Azerbaijan and Turkey are of vital importance for the Caucasus region. It has been seen once again how strong this is, especially during the recent Karabakh-War. Although these two countries have built their relations on the axis of the concept of “nationalism” until now, it is also known that these two countries adhere to different branches of Islam such as Sunni-Shia. It cannot be said that this difference of belief has negatively affected the relations between the two countries until today. Especially in the recent conflict between Israel and Palestine, it is seen as an unusual situation that the two countries support different sides. It is noteworthy that, for the first time in recent history, the Azerbaijani state-owned enterprise, SOCAR, experienced an attack in Turkey. This incident occurred in the context of the ongoing conflict between Israel and Palestine. The significance lies in the fact that this represents the first recorded instance of an assault on an Azerbaijani institution within Anatolia. An intriguing aspect to consider is how this unprecedented event may impact bilateral relations between the two countries moving forward, especially concerning regional security dynamics.
Another important thing that will trigger this extraordinary phenomenon is the perception of Shiism in the context of Alevi-Sunni relations. Although many studies on Shiites in Turkey, there is not enough information in the literature about Shiites, especially Alevis living in Turkey. Therefore, this gap in the literature highlights this issue as an alternative worthy of study in this field.
As it is known, Alevism in Turkey is perceived as Shiism by some Sunnis. However, Shia and Alevism seem to have almost nothing in common except the love for Caliph Ali and the Twelve Imams. Neither the institutions and religious practices nor the sources of Alevism resemble Shism. What is the level of knowledge of Azerbaijani Shias about Alevism and Alevis in Turkey? This study is designed to investigate the answer to this question.Azerbaycan ve Türkiye arasındaki ilişkiler Kafkasya bölgesi için hayati öneme sahiptir. Özellikle son Karabağ Savaşı sırasında bu ilişkilerin ne kadar güçlü olduğu bir kez daha görülmüştür. Bu iki ülke bugüne kadar ilişkilerini “milliyetçilik” kavramı ekseninde inşa etmiş olsalar da bu iki ülkenin Sünni-Şii gibi farklı İslam mezheplerine bağlı olduğu da bilinmektedir. Bu inanç farklılığının bugüne kadar iki ülke arasındaki ilişkileri olumsuz etkilediği söylenemez. Özellikle son dönemde İsrail ve Filistin arasındaki çatışmada, iki ülkenin farklı tarafları desteklemesi alışılmadık bir durum olarak görülmektedir. Yakın tarihte ilk kez, Azerbaycan devletine ait olan SOCAR’ın Türkiye’de bir saldırıya uğraması dikkat çekicidir. Bu olay, İsrail ve Filistin arasındaki devam eden çatışma bağlamında meydana gelmiştir. Bu olayın önemi, Anadolu’da bir Azerbaycan kurumuna yönelik ilk saldırı olmasında yatmaktadır. Bu benzeri görülmemiş olayın, iki ülke arasındaki ikili ilişkileri özellikle bölgesel güvenlik dinamikleri açısından nasıl etkileyeceği merak konusudur.
Bu olağanüstü durumu tetikleyecek bir diğer önemli konu ise, Alevi-Sünni ilişkileri bağlamında Şiiliğin algılanışıdır. Türkiye’deki Şiiler hakkında birçok çalışma yapılmış olmasına rağmen, özellikle Türkiye’de yaşayan Aleviler hakkında literatürde yeterli bilgi bulunmamaktadır. Bu nedenle, literatürdeki bu boşluk, bu konuyu bu alanda çalışmaya değer bir alternatif olarak öne çıkarmaktadır.
Bilindiği gibi, Türkiye’deki Alevilik bazı Sünniler tarafından Şiilik olarak algılanmaktadır. Ancak Şiilik ve Alevilik, Halife Ali ve On İki İmamlar sevgisi dışında neredeyse hiçbir ortak noktaya sahip gibi görünmemektedir. Ne Aleviliğin kurumları ve dini uygulamaları ne de kaynakları Şiiliğe benzemektedir. Azerbaycanlı Şiilerin Türkiye’deki Alevilik ve Aleviler hakkındaki bilgi düzeyi nedir? Bu çalışma, bu sorunun cevabını araştırmak üzere tasarlanmıştır
