Układ litewsko-krzyżacki o odstąpieniu Żmudzi z 1382 roku – kwestia autentyczności tekstu

Abstract

The article analyses the problem of authenticity of one of the treaties between Grand Duke Jogaila of Lithuania and Duke Skirgaila of Trakai and the Teutonic Order concluded on 31 October 1382 and ceding the land of Samogitia (Lithuanian: Žemaitija) to the Teutonic Order. The treaty’s authenticity has been questioned in Belarusian research in recent years, as the Teutonic Order has been accused of forgery. In the article, it is shown that the surviving text is known from several copies, dating back to the last decade of the fourteenth century, and it fits the diplomatics of the Teutonic Order’s treaties of that time as well as the notion of power and the ruler’s rights of both sides. Therefore, there is no sufficient reason to consider the analysed document a forgery.W artykule przeprowadzono analizę autentyczności jednego z układów pomiędzy wielkim księciem litewskim Jagiełłą i księciem trockim Skirgiełłą a zakonem krzyżackim z 31 października 1382 r., na mocy którego książęta litewscy odstąpili Żmudź krzyżakom. Autentyczność dokumentu została zakwestionowana w ostatnich latach w literaturze białoruskiej, która upatruje w nim fałszerstwo krzyżackie. W artykule wykazano, że zachowany tekst znany jest z kilku odpisów powstających już od ostatniej dekady XIV w., pasuje do dyplomatyki ówczesnych układów krzyżackich oraz wyobrażeń obu stron o władzy i uprawnieniach władcy. Brak zatem powodów, by uważać ten układ za fałszerstwo