برآورد آب مجازی حوضه‌ی آبخیز و نقش آن در سامانه های انتقال آب بین حوضه‌ای

Abstract

طرحهای انتقال آب علاوه بر هزینه های گزاف، همواره پیامد های زیست محیطی زیانباری را بر اقلیم حوضه‌های مبدا، مقصد، و بعضاً در طول مسیر انتقال، گذاشته‌اند. از طرفی، بحث مدیریت منابع آب در طرحهای انتقال آب، رویکرد سنتی خود را از دست داده و امروزه توجه مدیران به مسائلی مانند آب مجازی به منظور در نظر گرفتن کل توان آبی بیش از پیش معطوف گردیده است. در این مقاله ساختاری به منظور بررسی و تاثیر توانایی استفاده از آب مجازی حوضه‌ی مقصد در طرحهای انتقال آب پیشنهاد گردیده است. همچنین، سود حاصل از مدیریت آب با درنظرگرفتن توانایی استفاده از آب مجازی حوضه‌ی مقصد، و افزایش سهم آب‌بران حوضه‌ی مبدإ در سامانه های انتقال آب برآورد شده است. کارایی ساختار پیشنهادی در طرح انتقال آب از سولگان به رفسنجان ارزیابی شده است. نتایج حاکی از آنند که هرچند حوضه‌ی مقصد تبخیر- تعرق بالایی داشته، و توان آب مجازی حوضه پایین می باشد، لکن علاوه بر کاهش هزینه های انتقال و پیامد های مضر انتقال آب برای منطقه، کشت و صنعت خوزستان و کشاورزی خوزستان توانستند به ترتیب 18.9 و 7.25 میلیارد ریال سود به‌دست آورند