In the opinions which were commonly presented by pre-war lawyers and historians,the institutional system of the state growing out of the provisions of the Marchconstitution (1921) was based on the constitution of the Third French Republic (1875). Bythe same token, it copied and even deepened some of the failings of the French system,including the weakness of the executive dominated by the parliament, particularly by itslower chamber.The article presents the major conditions for the creation of the executive power in thefirst Polish twentieth-century constitution. The basis for these deliberations was reference tothe traditions of two Polish historical schools which were shaped in the partition period, representingpessimistic and optimistic visions of the Polish history before the fall of the state.It was shown that the adopted model of the executive, despite the original declarations,broke with the categorical order derived from the political tradition of the Third MayConstitution which was constituted by the idea of a strong government. It was caused bypersonal animosities and the lack of steady political consensus on the establishment of thefirst cabinets of the Second Polish Republic and it subsequently led to a deep crisis in thestate institutions, the consequence of which was the May Coup carried out by Marshal JózefPilsudski and the imposition of a quasi authoritarian regime.W powszechnej opinii przedwojennych prawników i historyków system instytucjonalnypaństwa wyrastający z postanowień konstytucji marcowej (1921) został opartyna konstytucji III Republiki Francuskiej (1875). W konsekwencji bezpośredniej recepcjipogłębione zostały na gruncie polskim niektóre wady systemu francuskiego, w tym słabośćwładzy wykonawczej zdominowanej przez parlament, zwłaszcza jego niższą izbę. W artykuleprzedstawiono najważniejsze uwarunkowania kształtowania się władzy wykonawczejw pierwszej polskiej konstytucji XX wieku.Podstawą rozważań było nawiązanie do tradycji dwóch polskich szkół historycznych ukształtowanychw okresie zaborów, reprezentujących pesymistyczne i optymistyczne wizje polskiejhistorii przed upadkiem państwa. Wykazano, że przyjęty model władzy wykonawczej, wbrewpierwotnym deklaracjom, zrywał z jednym z nakazów kategorycznych wywodzących sięz tradycji politycznej Konstytucji 3 maja, to jest ideą silnego rządu. Spowodowane to byłoosobistymi animozjami i brakiem stałego politycznego konsensusu w zakresie powoływaniapierwszych gabinetów II RP, czego następstwem był głęboki kryzys instytucjonalny, w któregokonsekwencji doszło do przewrotu majowego marszałka Józefa Piłsudskiego i wprowadzeniequasi-autorytarnego reżimu politycznego
