Mus-Frosik, Malwina

Polish

Popczyk, Jan

AGH (Akademia Górniczo-Hutnicza) University of Science and Technology: Journals

Energetyka Rozproszona zeszyt 8, 2022Wręczenie nagrody Kreator Nowej Energetyki –  przemówienie laureata, prof. Jana PopczykaPanie Rektorze, zwracam się do Pana jako instytu-cji. W końcu Pańska nagroda to nagroda Akademii Górniczo- Hutniczej. Jej nazwa – Kreator Nowej Energetyki – jest dla mnie wyzwaniem intelektual-nym. Mieści się w niej wiele podtekstów i kontekstów. Jeden z nich to trwająca obecnie wojna, atak Rosji na Ukrainę. W napięciu śledzę rozwój tej sytuacji oraz jej wpływ na energetykę i transformację energetyki. Bro-nię się jednak przed zaakceptowaniem coraz częściej używanego określenia „energetyka wojenna”.  Wracam myślami do roku 1995, kiedy w Orlan-do na Florydzie miałem okazję uczestniczyć w do-rocznym zjeździe Edison Electric Institute – najwięk-szym spotkaniu amerykańskich elektroenergetyków i elektryków. Kończyłem wtedy pracę w PSE (Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A.), gdzie z natury rze-czy miałem do czynienia z korporacyjną energetyką wielkoskalową. To w Orlando zostałem przekierowa-ny na ścieżkę energetyki rozproszonej. Amerykańscy elektrycy i elektroenergetycy już wtedy dyskutowali, jak dalej myśleć o energetyce. Zaprosili gości, którzy ich zdaniem mieli coś istotnego w tej sprawie do po-wiedzenia. Pierwszym mówcą był generał Norman Schwarzkopf – wówczas w Ameryce traktowany jako bohater, który wygrał pierwszą wojnę iracką. Jego wystąpienie zapadło mi głęboko w pamięć. Zauwa-żył, że współcześnie (wtedy) wojny nie wygrywa się za pomocą wielkoskalowych technologii wojskowych, ale dzięki użyciu sił rozproszonych (dzisiaj powiedzie-libyśmy „inteligentnych”). Pamiętajmy, że w trakcie operacji Pustynna burza, którą dowodził, rozproszenie działań po stronie amerykańskiej było stosowane jako taktyka ofensywna. fot. Mateusz Wójtów/FSiA AcademicaMinęły lata, dzisiaj znów mamy wojnę. Obserwuje-my w jej przebiegu realizację ukraińskiej koncepcji dzia-łań rozproszonych, prowadzonych za pomocą wojsko-wych technologii inteligentnych, ale w wersji obronnej. To dowód, że energetyka rozproszona – choć rozwija się z opóźnieniem w stosunku do tego, co robi woj-sko – jest przyszłością. I to jest sprawa bezdyskusyjna.Trzeba przy tym pamiętać, że energetyka roz-proszona niejedno ma imię. Nagroda, którą dostałem, https://doi.org/10.7494/er.2022.8.7576   a w zasadzie dostaliśmy ją wszyscy, jako środowisko – tak to traktuję, to nagroda dla kreatora „nowej ener-getyki”, czyli energetyki będącej czymś więcej niż tylko energetyką rozproszoną. Działając na rzecz nowej ener-getyki, przez wiele lat czułem się saperem, bo starałem się rozminowywać pole znajdujące się na styku rynków elektroprosumeryzmu i energetyki wielkoskalowej. Jeśli przyjąć taki punkt widzenia, to Pan, Panie Rektorze, jest większym saperem niż ja – bo Pan, przyznając nagrodę Kreatora Nowej Energetyki, występuje w imieniu insty-tucji, więc ponosi wielką odpowiedzialność, podczas gdy ja działam jednostkowo. Jaka jest dalsza rola AGH w tym obszarze? Uważam, że należy ustanowić kolejną nagrodę – dla unifikatora koncepcji doktryny energe-tycznej (z zastrzeżeniem, że to nie będzie już nazywać się „doktryna energetyczna”, również określenie „nowa energetyka” będzie zamienione). W ślad za nagrodą uni-fikatora powinna zostać wykreowana trzecia nagroda – innowatora rynków elektroprosumeryzmu (bo te rynki muszą zostać zbudowane przez innowatorów). Jeżeli Pan Rektor ma już plan, w jakiej kolejności te nagrody ogłaszać i przyznawać, to możemy być spokojni o trans-formację polskiej energetyki. Powtórzę, zwracam się do Pana Rektora, jako instytucji, o podjęcie działań, które dopełnią brakujące ogniwa procesu transformacji w kie-runku rynków elektroprosumeryzmu.fot. Mateusz Wójtów/FSiA AcademicaW moim przekonaniu należy dzisiaj położyć nacisk na inicjatywy oddolne, wspierać elektropro-sumentów, sektor mikro-, małych i średnich przed-siębiorstw. To ten sektor jest potencjalną kolebką innowatorów! Ogromne ożywienie można zauważyć także w środowisku samorządowym. Zgadzam się z ministrem Michałem Kurtyką, że przed końcem roku czekają nas kłopoty. Musimy być przygotowani. Musi-my umieć odpowiednio zachować się w okresie, któ-ry kiedyś był nazywany jesienno-zimowym szczytem energetycznym. Sam likwidowałem to określenie, bo uważałem, że zamiast ogłaszać taki szczyt, lepiej re-alizować przygotowania stosowne do pory roku, któ-ra wiadomo kiedy u nas występuje. Tak samo jest te-raz – wiemy, kiedy zderzymy się z trudnościami. Chcę zauważyć, że samorządy już reagują. Śląski Związek Gmin i Powiatów uruchomił (w czym mam zresztą pewien udział) szkolenie na rzecz stworzenia sieci specjalistów ds. kryzysowej odporności elektroprosu-menckiej. Warszawa od dwóch lat prowadzi projekt o nazwie „Transformacja energetyczna Warszawy do elektroprosumeryzmu”, w ramach którego realizowa-ne są bardzo ciekawe działania. To już jest praktyka!Czego nam natomiast brakuje? Brakuje tych ogniw, które doprowadzą – tu zwracam się do Pana Rektora – do nagród unifikatora i innowatora. I tu po-jawia się rola uczelni! Dzisiaj, kiedy jesteśmy w Krako-wie na IV Forum Energetyki Rozproszonej, nie mamy wątpliwości, że AGH, uczelnia o ponadstuletniej tradycji, powinna przewodzić tym zmianom. Panie Rektorze, trzeba stworzyć w Krakowie, na AGH, cen-trum badań interdyscyplinarnych nad transformacją energetyczną. Właśnie w takim kontekście powinna być przyznawana nagroda unifikatora różnych roz-proszonych działań, które trzeba nazwać, zapewnić potrzebny słownik, stworzyć precyzyjny język do ich opisu. Konieczne jest zunifikowanie trypletu para-dygmatycznego monizmu elektrycznego. Potrzebne są do tego tęgie głowy, które mają szerokie horyzon-ty. Gdzie znajdziemy do tego lepsze miejsce, jak nie w Akademii Górniczo-Hutniczej? Zresztą obok, na Uniwersytecie Jagiellońskim, centrum badań interdy-scyplinarnych już istnieje.   77Energetyka Rozproszona zeszyt 8, 2022Z kolejnym postulatem zwracam się do wszyst-kich Państwa – Pana Rektora, ministrów, przedsta-wicieli sektorów energetycznych. Trzeba pomyśleć o nowej dyscyplinie naukowej. Transformacja ener-getyczna polega na przekraczaniu barier dziedzi-nowych w badaniach, należy zatem stworzyć nową dziedzinę, w której będą realizować swoje szanse doktorzy, doktorzy habilitowani, kandydaci na pro-fesorów – wszyscy, którzy wspinają się po stopniach awansu naukowego. W dalszej kolejności trzeba uruchomić kierunek dydaktyczny poświęcony nowej energetyce (odpowiednio nazwanej), dający studen-tom szansę na wejście do branży. Gdyby ten postulat spotkał się z zainteresowaniem, dołożę wszelkich sił, by wspierać jego realizację. Takie działania są bardzo ważne, stanowią brakujący element konieczny do tego, aby pojawiające się problemy rozwiązywać nie w trybie energetyki wojennej, ale w trybie energety-ki zdolnej dostosowywać się do nowych, bieżących sytuacji.I na zakończenie. Jeżeli ustanowiono już nagro-dę Kreatora Nowej Energetyki, a „nową energetykę” traktujemy jako pojęcie przejściowe, które trzeba doprecyzować, to spróbujmy właśnie teraz zabrać się wspólnie do takiej pracy. To jest działanie, które pozwoli nam zachować optymizm w okresie traumy związanej z wojną. Wierzę, że ta wojna, która z kon-fliktu między dwoma państwami przerodziła się w globalną wojnę o wartości, może być motywacją do budowy społecznej gospodarki rynkowej, gdzie od-powiedzialność elektroprosumentów będzie jednym z najsilniejszych filarów budowy nowego porządku. Serdecznie życzę Panu, Panie Rektorze, po-wodzenia w dalszych działaniach oraz siły, bo rzecz wymaga wielkiego wysiłku. Nie możemy jednak za-pominać, że odpowiedzialność za zmiany spoczywa ostatecznie na wszystkich tu zgromadzonych. Prof. Jan PopczykPPTE2050(Powszechna Platforma Transformacyjna Energetyki 2050)jan.popczyk@ep2050.plfot. Mateusz Wójtów/FSiA Academica

Wręczenie nagrody Kreator Nowej Energetyki – przemówienie laureata, prof. Jana Popczyka

https://journals.agh.edu.pl/er/article/download/5132/2828

Wręczenie nagrody Kreator Nowej Energetyki – przemówienie laureata, prof. Jana Popczyka

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

AGH (Akademia Górniczo-Hutnicza) University of Science and Technology: Journals