Wpływ form przestrzennych na lokalną tożsamość mieszkańców górnośląskich osiedli Giszowca i Nikiszowca

Abstract

The aim of this paper is an analysis of the relationship between form of space and identity of its inhabitants, with special consideration of Upper Silesian borderland. The main purpose is to show that space, especially the city space, has got a great influence on the ties which connect inhabitants and their methods of defining themselves. It’s based on analysis of two Silesian workers settlements: Nikiszowiec and Giszowiec. These two settlements were built at the beginning of XXth century, for miners who were worked for Georg von Giesche’s Erben company, and their families. The construction of Nikiszowiec and Giszowiec was supervised by director Anton Uthemann and both of them were created by two German architects: Emil and George Zillmann. They were trying to create stable living conditions but in two different urbanistic and architectural forms. However, because of the history, nowadays Nikiszowiec is still the same and intact in his original form but the majority of Giszowiec area was destroyed and substituted by a new form, what has an influence on today’s inhabitants' life.Tekst jest próbą analizy relacji zachodzącej pomiędzy formą danej przestrzeni, a poczuciem tożsamości jej mieszkańców, ze szczególnym uwzględnieniem tożsamości terenu pogranicza, jakim jest Górny Śląsk. Głównym celem jest ukazanie, że kształt przestrzeni, w tym przestrzeni miejskiej, ma ogromny wpływ na więzi łączące mieszkańców oraz ich sposób definiowana siebie, co ma niebagatelne znaczenie także w kontekście tzw. polityki tożsamości. Prowadzone rozważania będą opierały się na analizie dwóch górnośląskich osiedli robotniczych: Nikiszowca i Giszowca. Oba założenia powstały na początku XX w. w celu zapewnienia odpowiedniej liczby mieszkań dla rodzin górników kopalni należącej do spółki Georg von Giesche’s Erben. Budowa obu była nadzorowana przez dyrektora Antona Uthemanna i oba osiedla zostały zaprojektowane przez tych samych architektów. Z powodu wydarzeń historycznych Nikiszowiec zachował się w całości w niemal nienaruszonym, pierwotnym stanie, zaś większa część Giszowca została wyburzona i zastąpiona późniejszymi rozwiązaniami, co ma swoje odzwierciedlenie w dzisiejszym życiu lokalnych wspólnot. Tekst ma za zadanie wskazać na znaczenie, jakie w kształtowaniu i podtrzymywaniu apofatycznej tożsamości Ślązaków, między innymi ze względu na ciągłe zmiany geopolityczne, mają podmioty najbliższe mieszkańcom, czyli miasta i osiedla

    Similar works