ارزیابی اثر پرتاب بر حس حرکت مفصل شانه غالب و غیرغالب ورزشکاران پرتابی

Abstract

هدف: از آنجایی ­که حس­ حرکت مفصل از وضعیت کپسول و دامنه حرکتی مفصل گلنوهومرال تأثیرپذیر است و شل بودن قابل ملاحظه کپسول و دامنه حرکتی تغییریافته شانه پرتابی در ثبات داینامیک و عملکردی آنها تعیین کننده است، هدف تحقیق حاضر مقایسه اثر پرتاب بر حس حرکت مفصل شانه غالب و غیرغالب زنان بازیکن والیبالیست، بولینگ­کار و غیرورزشکار قبل از آسیب بود. روش بررسی: در این تحقیق مقطعی تحلیلی، 45 زن در دو گروه هدف والیبالیست و بولینگ­کار و یک گروه کنترل غیرورزشکار، در سنین 20 تا 30 سال تهران شرکت کردند و حس حرکت مفصل شانه آنان با دستگاه حرکت مداوم غیرفعال ارزیابی شد. برای وصف اطلاعات از آمار توصیفی نظیر میانگین و انحراف ­استاندارد و برای ارزیابی تکرارپذیری، ضریب همبستگی بکار برده شد. آزمون کلموگروف اسمیرنوف و آزمون لون، به ترتیب، برای بررسی نرمال بودن داده­ها و همسان بودن واریانس گروه­ها، آزمون خی دو برای مقایسه حس حرکت شانه سمت غالب و غیرغالب و نیز برای مقایسه در بین گروه­های بازیکنان والیبال، بولینگ و گروه کنترل غیرورزشکار (سطح معنی­داری 0/05≥p) بکار گرفته شد. یافته­ ها: تفاوت خطای حس حرکت بین شانه غالب و غیرغالب در هر سه گروه، معنی‌دار نبود (0/33=p)؛ همچنین در مقایسه بین گروهی نیز خطای حس حرکت هر گروه نسبت به شانه همتای گروه دیگر تفاوت معنی‌داری نداشت (غیرورزشکار و والیبالیست 0/21=p، غیرورزشکار و بولینگ­کار 0/19=p، والیبالیست و بولینگ­کار 0/63=p). نتیجه­ گیری: شلی کپسول و دامنه حرکتی تغییریافته شانه غالب احتمالاً با ایجاد میکروترما، اثر منفی روی حس حرکت دارد. اما از طرف دیگر، حرکات چرخشی مکرر شانه غالب منجر به یادگیری ادراکی شده و بدین ترتیب احتمالاً باعث اثر مثبت افزایش دقت پردازش سیگنال و تقویت حس حرکت می‌گردد، که می تواند اثر منفی شلی کپسول و تغییر دامنه حرکتی بر حس حرکت را خنثی کند. احتمالاً، حرکات چرخشی مکرر در توانبخشی نیز می تواند از طریق ایجاد تطابقات عصبی-عضلانی اثر میکروترومایی که باعث اختلال در ثبات و درد شانه غالب می‌شود را جبران کند و این امر به نوع چرخش بالا یا زیر بازو نیز ارتباطی ندارد