INVASIVE VASCULAR FLORA OF POŽEGA VALLEY, REPUBLIC OF CROATIA: DIVERSITY AND RISK ASSESSMENT

Abstract

Strane, a posebno invazivne vrste često imaju negativan učinak na biološku raznolikost, ekonomiju, pa i ljudsko zdravlje. One su sposobne proizvoditi produktivno potomstvo i posjeduju potencijal širenja na značajnim površinama. Stoga je širenje invazivnih vrsta jedno od najvećih problema u zaštiti prirode. Praćenje rasprostranjenosti i procjena rizika invazivne vaskularne flore Požeške kotline vršeno je tijekom ljetnih mjeseci od 2017. do 2019. godine putem kombinirane procjene brojnosti i pokrovnosti. Istraživanjima je utvrđeno ukupno 34 invazivne svojte vaskularne flore kojima je pridružena porodica, životni oblik, geografsko porijeklo te je procjenjena faza procesa invazije. Za analizu povezanosti između nadmorske visine i pokrovnih vrijednosti invazivne flore Požeške kotline, primjenjena je multivarijantna statistička tehnika - CCA analiza. Najbrojnije vrstama su porodice Asteraceae i Poaceae. Analiza životnih oblika izdvojila je dominaciju terofita, ali i prisutnost hemikriptofita, fanerofita, geofita i hidrofita. Po porijeklu invazivne biljke pronađene u Požeškoj kotlini dolaze prvenstveno sa američkog područja, posebice Sjeverne Amerike, a zatim slijede one iz Azije i Afrike. Većina zabilježene invazivne flore nalazi se u stadiju ekspanzije tj. kolonizacije. Dobar dio je već naturaliziran, a dio je u fazi introdukcije. Nizinska područja do 200 m nadmorske visine pogoduju najvećem broju invazivnih biljaka. Samo manji broj biljnih vrsta je pozitivno koreliran s brežuljkastim područjima gdje se ističu vrste Phytolacca americana L. i Ailanthus altissima (Mill.) Swingle. Najviše zahvaćeni invazijom su ruderalna i poljoprivredna staništa.Non native, and especially invasive plants, often have a negative impact on biodiversity, economy, and even on human health. They have rapid reproduction potential and are capable for dispersal over significat areal. They have a negative impact on biological diversity, economy and even on human health. Therefore, the spread of invasive plant species is consider as one of the biggest problems in nature protection. Research on prevalence and risk assesment of invasive vascular flora in Požega valley were conducted during the summer months from 2017 to 2019 using the Br. –Bl. (1964.) cover/abundance method. A thirty four invasive species were detected during the study period. Analysis according to family affiliation, life form, geographic origin and invasion stage were made. Multivariate statistical technique –CCA were use to analyse relation between elevation and cover values of invasive flora of Požega valley. The most numerous families are Asteraceae and Poaceae. Life-form analysis showed the predominance of therophytes, but also presence of hemicryptophytes, phanaerophytes, geophites and hydrophyte. Regaridng origin, majority of invasive alien species come from American continent, particularly from North America, followed by those from Asia and Africa. Most of them (47%) are in the stage of invasion i.e. colonisation. Many of them are already naturalised, and in invasion phase. Lowlands (elevation up to 200 m) are favorable sites for most of the invasive plants, and just small amount of them, like Phytolacca americana L. and Ailanthus altissima (Mill.) Swingle are positively correlated with the hilly areas. The most affected by the invasion are ruderal and agricultural habitats