Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) raporlarına göre; her yıl dünya nüfusunun
%1’inin tüberküloz basili ile enfekte olduğu ve yılda iki milyon kisinin TB
hastalığından öldüğü ve 2002-2020 yılları arasında dünyada bir milyar kisinin
enfekte olacağı, bu enfekte kisilerin 150 milyonunun TB hastalığına
yakalanacağı ve 36 milyon TB hastasının bu hastalık nedeniyle öleceği tahmin
edilmektedir.
Ülkemiz, TB enfeksiyonu açısından yüksek riskli ülkelerden birisidir.
Türkiye’de son yıllarda TB insidansında artıs görülmektedir. TB insidansı;
2002 yılında yüz binde 23,5 iken, 2005 yılında tekrar yükselise geçerek yüz
binde 26 olarak saptanmıstır. Sağlık Bakanlığı verilerine göre; ülkemizde her
yıl 35-40 bin kisinin TB’den hastalandığı, bu hastaların ancak 17 bininin
saptanabildiği ve bunların da sadece altı bininin tam olarak tedavi edilebildiği
bildirilmektedir.
Adli tıp uzmanlık alanında çalısanlarda TB enfeksiyonu gelisme riski; (i) otopsi
öncesinde olguların tıbbi özgeçmisleri hakkında çoğu zaman hiçbir bilgi
bulunmaması, (ii) otopsi salonlarının teknik yetersizlikleri, (iii) organların
disseksiyonu ve (iv) elektrikli testere (Tur) kullanımı sırasında ortama karısan
partiküllerin hekimi enfekte etme ihtimalinin çok yüksek olusu ve (v) maalesef
sağlık çalısanları tarafından gözardı edilen yeterli biyogüvenlik önlemlerinin
alınmaması nedeniyle yüksektir. Bu amaçla ülkemiz sartlarında adli tıp
uygulamalarında, gerçek risk faktörü olan enfeksiyon hastalıklarının
prevalansının yanı sıra TB hastalığının da sıklığının belirlenmesi
gerekmektedir.
Bu çalısmada, Adli Tıp Kurumu Ankara Grup Baskanlığı Morg İhtisas
Dairesi’nde otopsileri yapılan adli olguların akciğerlerinden alınan doku
örneklerinin, aside dirençli basil (ARB: Acido-Resistant Bacilli) mikroskobisi,
TB kültürü ve histopatolojik yöntemler kullanılarak M. tuberculosis ile enfekte
olma durumlarının belirlenmesi amaçlanmıstır.
Arastırmamızda; rastgele örnekleme ile incelenen 302 adli otopsi olgusundan üç
tanesinin (%1,0) akciğer doku örneğinde kültüre edildiği Löwenstein Jensen
(L-J) besiyerinde TB basili üretilmis, histopatolojik incelemede kazeifiye
granülomatöz inflamasyon tespit edilmis ve ARB yönünden mikroskobik
incelemede basil pozitifliği (sırasıyla 1+, 2+ ve 2+) gösterilmistir. Histopatolojik
değerlendirme sonucunda; bir olgunun akciğer ve karaciğer, diğer iki olgunun
ise sadece akciğer dokusunda kazeifiye granülomatöz inflamatuar reaksiyonun
tespit edilmistir. Bunun yanında bu 3 olgunun tıbbi geçmisleri incelendiğinde
TB ile ilgili herhangi bir kayıt olmadığı da saptanmıstır. Bu nedenle, otopsi
çalısanlarının, otopsi esnasında diğer enfeksiyonlar kadar tüberküloza karsı da
dikkatli olmaları gerektiğini düsünmekteyiz.According to World Health Organization (WHO) reports; 1% of the world
population has been infected with tuberculosis (TB) each year and 2 million
people have died because of tuberculosis and it is estimated that 1 billion people
will be infected with M.tuberculosis; 150 million of them going to have
tuberculosis illness and 36 million TB patients will be died between 2002-2020
years.
Turkey is one of the high risk countries for TB. Recently, the incidence for TB
appears to increase in Turkey. While the incidence for TB was 23,5/ 100 000 in
2002, TB incidence was detected as increased to 26/100 000 in 2005. According
to data obtained from Turkish Health Ministry, approximately 35-40 thousand
people have exposed to tuberculosis each year in our country, but only 17
thousand of them were diagnosed as tuberculosis and only six thousand of them
were treated exactly.
The risk for TB infection in forensic medicine field workers is high because of;
(i) generally the lack of any medical history information for cases before
autopsy, (ii) technical limitations of autopsy rooms, (iii) the aerosols with high
risk for TB originated during using electrical saw instrument and (iv) organ
dissection and (v) unfortunately insufficient biosafety measures that health
workers have to follow. Thus, the prevalence of tuberculosis and also the
prevalence of the other infectious diseases risk for autopsy workers have to be
determined in our country.
In this study, it is aimed to determine the risk of M. tuberculosis infection in
autopsy workers using ARB (Acido-Resistant Bacilli) microscopy, TB culture
and histopathological methods in tissue samples that were obtained from lungs
of forensic cases which autopsies had been performed in Council of Forensic
Medicine Ankara Department Morgue Specialized Committee.
In conclusion, TB bacilli was not only cultured in Löwenstein Jensen (L-J) on
tissue samples that were obtained from lungs of 3 of randomized 302 cases but
it was also demonstrated granuloma with caseating necrosis in histopathological
examination and ARB (+) bacilli (1+, 2+ and 2+, respectively) microscopically
analysis in these tissue samples. In addition, granuloma with caseating necrosis
was demonstrated in only lung tissue samples of two cases and both lung and
liver tissue samples of one case. When the previous medical history of these 3
cases was evaluated, there were no information and any record about their
tuberculosis. In this reason, we think that autopsy workers have to be careful
about tuberculosis as well as other infectious diseases during their autopsy
working