'Ataturk Universitesi Guzel Sanatlar Enstitusu Dergisi'
Abstract
Violoncello training is a process that starts at an early age and can greatly affect both the
musical and physical development of the individual. The development of violoncello
training through the ages was not only to change the sound the instrument produce but
also to make the person who is playing the violoncello more comfortable and allow for
ease of playing. These historical developments would suggest that the sizes of the
violoncello carry significant importance.
Playing violoncello is a physical activity that requires physiological recognition of the
human body. The technical and musical obstacles encountered during the training process
can sometimes push muscular and skeletal system and result in physiological disorders.
These disorders are examined by the Department of Physiotherapy and Rehabilitation or
in cases where surgical treatment is required are examined by the Department of
Orthopaedics and Traumatology.
Examination of the cello performance technique will reveal the physiological disorders
that may arise and the effects of these disorders that will complicate the execution and
will contribute to its understanding. The purpose of this thesis is to inform players of
violoncello about muscular and skeletal system.
This thesis will provide all physiological needs and techniques for violoncello playing,
orthopaedic diseases encountered during violoncello training with their causes and ways
to prevent such diseases, with expert views.ÖZ ............................................................................................................................................................................................ i
ABSTRACT ......................................................................................................................................................................... ii
TEŞEKKÜR ....................................................................................................................................................................... iii
İÇİNDEKİLER DİZİNİ .................................................................................................................................................. iv
TABLOLAR DİZİNİ ...................................................................................................................................................... vii
GÖRSEL DİZİNİ ................................................................................................................................................................ 9
GİRİŞ .................................................................................................................................................................................. 10
TEZİN AMACI ................................................................................................................................................................ 11
TEZİN YÖNTEMİ ..................................................................................................................................................... 11
TEZİN EVRENİ VE ÖRNEKLEMİ ..................................................................................................................... 11
VERİLERİN TOPLANMASI ................................................................................................................................. 12
VERİLERİN ANALİZİ............................................................................................................................................. 12
1. BÖLÜM......................................................................................................................................................................... 13
HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ANKARA DEVLET KONSERVATUVARI VİYOLONSEL SANAT
DALI ÖĞRENCİLERİNİN ÇALMA VE ÇALIŞMAYA BAĞLI GELİŞEN FİZYOLOJİK
RAHATSIZLIKLARI ÜZERİNE İSTATİSTİK BULGULAR VE YORUMLAR ........................................ 13
1.1. BETİMSEL İSTATİSTİKLER ...................................................................................................................... 13
1.2. KATILIMCILARIN ENSTRÜMAN ÇALMA SÜRELERİ İLE ÇALMA SIRASINDA VE
DİNLENME ESNASINDA YAŞADIKLARI AĞRININ ŞİDDETİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN
İNCELENMESİ .......................................................................................................................................................... 23
1.3. KATILIMCILARIN YAŞLARI İLE ÇALMA SIRASINDA VE DİNLENME ESNASINDA
YAŞADIKLARI AĞRININ ŞİDDETİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ ............................. 24
1.4. KATILIMCILARIN GÜNDE ORTALAMA ENSTRÜMAN ÇALIŞMA SÜRELERİNİN
CİNSİYETLERİNE GÖRE FARKLILIK GÖSTERİP GÖSTERMEDİĞİNİN İNCELENMESİ ....... 25
1.5. GÜVENİRLİK ANALİZİ ................................................................................................................................ 25
1.6. KATILIMCILARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ BAKIMINDAN BECK ANKSİYETE
PUANLARI ARASINDAKİ FARKLILIĞIN İNCELENMESİ ..................................................................... 27
1.6.1. Katılımcıların Cinsiyetleri Bakımından Beck Anksiyete Puanları Arasında
Farklılık Gösterip Göstermediğinin İncelenmesi .............................................................. 27
1.6.2. Katılımcıların Yaşları ile Beck Anksiyete Ölçeği Puanları Arasındaki
İlişkinin İncelenmesi........................................................................................................................ 28
1.6.3. Katılımcıların Günlük Ortalama Ders Çalışma Süresi ile Beck Anksiyete
Ölçeği Puanı Arasındaki İlişkinin İncelenmesi ................................................................... 29
1.6.4. Katılımcıların Enstrüman Çalma Süresi (yıl) ile Beck Anksiyete Ölçeği Puanı
Arasındaki İlişkinin İncelenmesi ............................................................................................... 29
v
1.7. KATILIMCILARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ BAKIMINDAN KATILIMCILARIN
UYARLANMIŞ MESLEKİ ANKET ÖLÇEĞİNİN ALT ÖLÇEK PUANLARI ARASINDAKİ
FARKLILIĞIN İNCELENMESİ ........................................................................................................................... 30
1.7.1. Katılımcıların Cinsiyetleri Bakımından Uyarlanmış Mesleki Anket Alt Ölçek
Puanları Arasında Farklılık Gösterip Göstermediğinin İncelenmesi ...................... 30
1.7.2. Katılımcıların Yaşları ile Uyarlanmış Mesleki Anket Alt Ölçek Puanları
Arasındaki İlişkinin İncelenmesi ............................................................................................... 31
1.8. KATILIMCILARIN BECK ANKSİYETE ÖLÇEĞİ PUANLARI İLE UYARLAMIŞ MESLEKİ
ANKET ÖLÇEĞİNİN ALT ÖLÇEK PUANLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ ....... 32
2. BÖLÜM......................................................................................................................................................................... 34
VİYOLONSEL BOYUTLARI VE TEMEL TUTUŞ TEKNİKLERİ................................................................. 34
2.1. VİYOLONSEL BOYUTLARI ........................................................................................................................ 34
2.2. TEMEL TUTUŞ TEKNİKLERİ ................................................................................................................... 35
2.2.1. Fizyolojik Yönden Sol El Teknikleri ........................................................................................... 36
2.2.2. Fizyolojik Yönden Sağ El Teknikleri........................................................................................... 39
3. BÖLÜM......................................................................................................................................................................... 41
VİYOLONSEL İCRACILARININ FİZİKSEL VE ZİHİNSEL GERGİNLİKLERİNİN NEDENLERİ .. 41
4. BÖLÜM......................................................................................................................................................................... 43
FİZİKSEL RAHATSIZLIKLAR ................................................................................................................................. 43
4.1. BOYUN VE SIRT RAHATSIZLIKLARI ................................................................................................... 43
4.2. OMUZ RAHATSIZLIKLARI ........................................................................................................................ 47
4.3. EL VE KOL RAHATSIZLIKLARI ............................................................................................................... 52
4.3.1. Fokal Distoni .......................................................................................................................................... 52
4.3.2. Golfçü Dirseği (Medial Epikondilit) ............................................................................................ 53
4.3.3. Tenisçi Dirseği (Lateral Epikondilit) ......................................................................................... 55
4.3.4. De Quervain’s Sendromu ................................................................................................................. 57
4.3.5. Kübital Tünel Sendromu .................................................................................................................. 59
4.3.6. Karpal Tünel Sendromu ................................................................................................................... 60
SONUÇ ............................................................................................................................................................................... 62
KAYNAKÇA ..................................................................................................................................................................... 65
EKLER ............................................................................................................................................................................... 67
EK-1: KATILIMCILARA İMZALATILAN ONAM FORMU ...................................................................... 67
vi
EK-2. UYARLANMIŞ MESLEKİ ANKET ........................................................................................................ 70
EK-3. BECK ANKSİYETE ÖLÇEĞİ ................................................................................................................... 76
EK-4 : MÜZİSYEN DEĞERLENDİRME FORMU ........................................................................................ 77
EK-5: ETİK KOMİSYONU ONAY BİLDİRİMİ ............................................................................................. 83
EK-6: ETİK BEYANI ............................................................................................................................................... 84
EK-7: ORJİNALLİK RAPORU ............................................................................................................................. 85
EK-8: YAYINLAMA VE FİLRİ MÜLKİYET HAKLARI BEYANI ........................................................... 87Viyolonsel eğitimi, küçük yaşlarda başlayan ve kişinin müzikal yönden gelişimi ile
beraber fiziksel gelişimini de önemli ölçüde etkileyen bir süreçtir. Viyolonselin gelişimi
ve tarih boyunca uğradığı değişimler yalnızca çıkarttığı sesi geliştirme amaçlı değil aynı
zamanda çalan kişinin fiziksel rahatlığını ve çalım kolaylığını da gözeterek olmuştur. Bu
tarihsel gelişim ve değişim göz önüne alındığında, çalgının boyutları ve ölçülerinin
icracının yapısına uygunluğu büyük önem taşımaktadır.
Viyolonsel icra etmek fiziksel bir aktivitedir ve vücudu fizyolojik olarak tanımayı
gerektirir. Eğitim sürecinde aşılması beklenen teknik ve müzikal güçlükler kimi zaman
kas ve iskelet sisteminin zorlanmasına ve buna bağlı rahatsızlıkların oluşmasına zemin
hazırlamaktadır. Bu rahatsızlıkları, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon bilim dalı ve cerrahi
tedavi gerektiren durumlarda Ortopedi ve Travmatoloji bilim dalı inceler.
Viyolonsel icra tekniğinin incelenmesi, ortaya çıkabilecek fizyolojik rahatsızlıkları ve bu
rahatsızlıkların icrayı güçleştirecek etkilerini ortaya koyacak, anlaşılmasına katkı
sağlayacaktır. Bu çalışmanın amacı, icra sanatında sakatlanmaların önüne geçebilmek
için kas ve iskelet sistemi hakkında viyolonselcilerin bilinçlendirilmesidir.
Bu çalışma, viyolonsel icracılığı için tüm fizyolojik gereklilikleri ve teknikleri, viyolonsel
eğitimi ve icracılığında karşılaşılan ortopedik rahatsızlıkları, uzman görüşleri ışığında,
nedenleri ile rahatsızlıkların oluşmasına engel olabilecek önerileri sunmaktadır