Środkowoeuropejskie Studia Polityczne
Not a member yet
881 research outputs found
Sort by
Eskalacja wojny w Ukrainie jako czynnik determinujący poczucie zagrożenia bezpieczeństwa Polski w ocenie społecznej
The hybrid war which began in 2014 with Russia’s aggression against Ukraine became a turning point for the assessment of the threat to Poland’s security. Its con sequences, with the annexation of Crimea and the seisure of south-eastern Ukraine, and then the escalation of the conflict into a full-scale war, had a fundamental impact on the involvement of Poles in helping Ukraine. The aim of the article is to show the evolution of Poles’ opinions regarding Poland’s security and the related support for Ukraine as a result of the escalation of the war in 2014 and 2022. It was assumed as a hypothesis that Russia’s full-scale attack on Ukraine, which increased a sense of threat to Poland’s security among Poles, translated into increased public support for tightening restrictions in relations with Russia and deepening assistance to Ukraine. As part of the research analysis, the following methods were used: descriptive, comparative and the analysis of exisiting data.Wojna hybrydowa, od której rozpoczęła się w 2014 r. agresja Rosji na Ukrainę stała się punktem zwrotnym w ocenie zagrożenia bezpieczeństwa Polski. Jej konsekwencje, z aneksją Krymu i zajęciem południowo-wschodnich terenów Ukrainy na czele, a następnie eskalacja konfliktu do pełnowymiarowej wojny wpłynęły zasadniczo na zaangażowanie się Polaków w pomoc Ukrainie. Celem artykułu jest ukazanie ewolucji opinii Polaków w zakresie bezpieczeństwa Polski i związanego z tym wsparcia Ukrainy w wyniku eskalacji wojny w 2014 r. i 2022 r. Jako hipotezę przyjęto, że pełnowymiarowy atak Rosji na Ukrainę, który spowodował wśród Polaków wzrost poczucia zagrożenia bezpieczeństwa Polski przełożył się na społeczny wzrost poparcia dla zaostrzenia ograniczeń w relacjach z Rosją i pogłębienia pomocy Ukrainie. W ramach analizy badawczej zastosowane zostały następujące metody: opisowa, porównawcza oraz analiza danych zastanych
Nowoczesne technologie w rozwoju miasta. Strategie – realizacje – oczekiwania
Technological progress is accelerating. The changes are particularly visible in the area of information and communication technologies. They change the environment, affect human life, and their application is constantly expanding. The usability criterion is no less important than modernity. The article analyzes phenomena related to modern technologies, sustainable development, smart city and mobility, and the city of Songdo. Such a selection of topics made it possible to present the importance of modern technologies in the development of a city.Postęp technologiczny przyspiesza. Zmiany są szczególnie widoczne w obszarze technologii informacyjno-komunikacyjnych. Zmieniają one otoczenie, wpływają na życie człowieka, a ich zastosowania stale się poszerzają. Kryterium użyteczności jest nie mniej ważne od nowoczesności. W artykule poddano analizie zjawiska dotyczące nowoczesnych technologii, zrównoważonego rozwoju, smart city i mobilności, poddano analizie również miasto Songdo. Taki dobór zagadnień pozwolił przedstawić znaczenie nowoczesnych technologii w rozwoju miasta
Polityka emerytalna państwa wobec bezpieczeństwa socjalnego rolników
This article describes the Polish social insurance system for farmers, taking into account its distinct nature. The article presents characteristics of the system in comparison to the general insurance system. The author underlines privileges given to farmers and their families over the rest of the society. The aspect of ensuring social security for the beneficiaries of the system is raised in the context of benefits which are much lower than in the general insurance system.W artykule opisano polski system ubezpieczeń społecznych rolników, z uwzględnieniem jego odrębności. Przedstawiono charakterystykę systemu w ujęciu porównawczym do powszechnego systemu ubezpieczeń. Podkreślono elementy wskazujące na uprzywilejowanie rolników i członków ich rodzin wobec pozostałej części społeczeństwa. Podniesiono również aspekt zapewnienia bezpieczeństwa socjalnego beneficjentom systemu rolniczego w kontekście wysokości przysługujących świadczeń, które kształtują się na poziomie znacznie niższym, niż w systemie ubezpieczeń powszechnych
Kosmiczne śmieci jako globalne wyzwanie ekologiczne
The air, water and soil pollution is one of the most frequently discussed issues related to environmental threats. It is also perfectly embedded in the general public awareness. However, the situation is different in the case of space pollution. The awareness of cosmic debris and threats it can pose is low or absent in contemporary societies. This may be due to the low promotion of knowledge about space in the media, as well as the fact that threats of this type appeared quite recently. The number of scientific publications on the topic of space debris is limited. The cognitive gap also concerns knowledge about threats posed by space waste and methods of eliminating them. The cognitive gap has been the reason to raise this topic. The aim and thesis of this publication is to show that space debris poses significant ecological threat on a global scale. At the same time, however, there are ways to reduce its impact. The publication is designed to increase the awareness of the subject among members of our society. The research hypothesis is: There is a serious relationship between space debris and a significant impact on the global environment and humans. The paper discusses the concept of space pollution, its sources, and forms and divisions. Particular attention has been given to ecological threats posed. The publication also shows examples of actions aimed at limiting this harmful phenomenon. The article is based on information published in books, magazines, and in the net. The research method used in the publication is the analysis of existing data and literary criticism. Results of the research account for a positive verification of the hypothesis.Tematyka zanieczyszczenia powietrza, wody, gleby należy do najczęściej poruszanych zagadnień związanych z zagrożeniami ekologicznymi. Funkcjonuje ona również doskonale w powszechnej świadomości społecznej. Natomiast inna sytuacja zachodzi w przypadku zanieczyszczeń kosmicznych. Świadomość funkcjonowania kosmicznych śmieci i zagrożeń, jakie mogą sprawiać wśród społeczeństw jest nikła, a często wręcz nieobecna. Wynikać to może z małej popularyzacji wiedzy o problematyce kosmicznej w mediach, jak również z faktu, że zagrożenia tego typu pojawiły się stosunkowo niedawno. Liczba publikacji naukowych poruszających temat kosmicznych odpadków nie należy do obszernych. Luka poznawcza dotyczy także najnowszej wiedzy o zagrożeniach ze strony kosmicznych odpadów i sposobów ich eliminacji. Ujawniona luka poznawcza stanowi powód do poruszenia niniejszej tematyki. Celem niniejszej publikacji jest wykazanie, że kosmiczne śmieci niosą ze sobą niebagatelne zagrożenia ekologiczne na skalę globalną. Jednocześnie istnieją jednak sposoby skutecznego ograniczania tego zjawiska. Publikacja ma również pozytywnie wpłynąć na wzrost świadomości omawianej tematyki wśród społeczeństwa. Hipoteza badawcza brzmi: Istnieje poważny związek pomiędzy występowaniem kosmicznych odpadków a istotnym wpływem na stan środowiska naturalnego i ludzi w wymiarze ogólnoświatowym. W pracy dokonano omówienia pojęcia zanieczyszczenia kosmicznego, jego źródeł, początków, form oraz podziału. Szczególną uwagę poświęcono scharakteryzowaniu zagrożeń ekologicznych, jakie niesie ze sobą omawiane zjawisko. W publikacji ujawniono również przykłady działań mających na celu ograniczanie tego szkodliwego zjawiska. Artykuł powstał przy wykorzystaniu materiałów książkowych, czasopism, jak również informacji netograficznych.
Metodę badawczą zastosowaną w publikacji stanowi analiza danych zastanych i krytyka piśmiennicza. Wyniki badań pozytywnie weryfikują postawioną hipotezę
W kierunku superagregacji. Szansa czy koniec nadawców telewizyjnych?
Super-aggregators will undoubtedly change the shape of the audiovisual media market, and the process of super aggregation itself is becoming an increasingly important business strategy in the competitive OTT market. It seems that the creation of a super aggregator is necessary for those media companies that aspire to build a significant competitive advantage in the television and streaming markets. The article identifies and discusses challenges related to the creation and operation of super aggregators in the streaming services market. The article is descriptive and it is based on the analysis of available reports, practical studies, as well as expert statements. Moreover, the author’s intention is to show the transformation of the media market towards institutional integration while maintaining the diversity of available content.Superagregatory bez wątpienia zmienią kształt rynku mediów audiowizualnych, a sam proces superagregacji staje się coraz ważniejszą strategią biznesową na konkurencyjnym rynku OTT. Podejmowanie działań zmierzających kierunku utworzenia superagregatora wydaje się obecnie koniecznością dla tych przedsiębiorstw medialnych, które aspirują do zbudowania znaczącej przewagi konkurencyjnej na rynku telewizji i streamingu. Celem niniejszego tekstu jest zidentyfikowanie i omówienie wyzwań związanych z powstawaniem, jak również funkcjonowaniem superagregatorów na rynku usług streamingowych. Artykuł ma charakter deskrypcyjny i oparty został o analizę dostępnych raportów, opracowań o charakterze praktycznym, jak również wypowiedzi eksperckich. Nadto zamysłem autorki jest wskazanie transformacji rynku medialnego w kierunku integracji instytucjonalnej przy jednoczesnym utrzymaniu różnorodności dostępnych treści
Wpływ kryzysu energetycznego na zarządzanie polityką inwestycyjną w jednostkach samorządu terytorialnego
The continuous increase in prices of raw materials and fuels, disrupted supply chains, the European Union’s climate policy, and Russia’s aggression against Ukraine are some of factors that have led to the energy crisis. Recently, energy prices have been growing on an unprecedented scale. The energy crisis is also encountered by local governments, which have already taken measures to reduce costs related to energy consumption. Local governments are increasingly taking advantage of energy efficiency solutions. Several options have been launched in recent years to support the implementation of such investments, based on domestic and European funds. Howev er, the availability of these funds for local governments in different provinces varies, as does the scope of their investment. Therefore, the assessment of the actual state of affairs seems extremely important from the perspective of management efficiency and social economy. It should also be noted that on 29 September 2022, the Parliament passed the Law on Special Solutions for the Protection of Electricity Consumers in 2023. It imposed obligation on the public sector to save energy, and failure to comply may lead to restrictions. The study examines results of research on investments made by local governments in the Łódzkie and Dolnośląskie provinces in energy efficiency and renewable energy sources, with the aim to mitigate effects of the energy crisis. The analysis presented shows the direction of actions taken and their scale in 2018–2022, as well as investment objectives for 2023. Two hundred and twenty-three local governments participated in the study, which made it possible to formulate valid conclusions. The study can fill the gap in the literature on the subject.Systematyczny wzrost cen surowców i paliw, zakłócone łańcuchy dostaw, polityka klimatyczna Unii Europejskiej oraz agresja Rosji na Ukrainę to czynniki, które wymienia się w gronie tych, które doprowadziły do kryzysu energetycznego. Oczywiście wzrost cen energii obserwowany jest od lat, jednak ich skala, w ostatnim okresie, postrzegana jest jako niespotykana do tej pory. Z kryzysem energetycznym borykają się również jednostki samorządu terytorialnego, które podejmowały już działania mające na celu obniżenie kosztów związanych z zużyciem energii. Samorządy coraz częściej korzystają z rozwiązań zwiększających efektywność energetyczną. Uruchomionych zostało w ostatnich latach wiele opcji umożliwiających wsparcie implementacji takich inwestycji zarówno z funduszy pochodzących ze Skarbu Państwa, jak i funduszy europejskich. Skala wykorzystania tych środków w samorządach zlokalizowanych w poszczególnych województwach jest jednak różna, podobnie jak zakres inwestycyjny. Zdiagnozowanie stanu rzeczywistego wydaje się zatem niezmiernie istotne z perspektywy efektywności zarządczej oraz ekonomii publicznej. Należy również zaznaczyć, że 29 września 2022 roku Sejm uchwalił dodatkowo ustawę o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku, która narzuca obowiązek oszczędzania energii przez sferę budżetową, a nie spełnienie jej zapisów obłożone zostało restrykcjami. Opracowanie ukazuje wyniki badań dotyczących inwestycji realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego zlokalizowanych na terenie województwa łódzkiego i dolnośląskiego w obszarze energooszczędności oraz odnawialnych źródeł energii, których celem jest osłabienie skutków kryzysu energetycznego. Przedstawiona analiza ukazuje kierunek podejmowanych działań i ich skalę w latach 2018–2022 oraz założenia inwestycyjne na rok 2023. W przeprowadzonych badaniach uczestniczyło 223 samorządy terytorialne, co pozwoliło sformułować wiążące wnioski. Opracowanie może stanowić uzupełnienie luki w literaturze przedmiotu
Rozwój rynku elektromobilności w Polsce. Dylematy i wyzwania
The article deals with issues related to the dilemmas and challenges faced by Poland in electromobility development. Research is focused on legal solutions that do not function in social reality and problems faced by potential owners of electric vehicles.Artykuł podejmuje zagadnienia związane z dylematami i wyzwaniami stojącymi przez Polską w zakresie rozwoju elektromobilności w naszym kraju. Uwaga badawcza skoncentrowana jest na rozwiązania prawne, które nie funkcjonują w społecznej rzeczywistości, a także problemy, na jakie natrafiają potencjalni właściciele pojazdów elektrycznych
Ateizm, metafizyka i filozofia demokracji. Refleksje o teologii Braci Polskich
The article is devoted to arguments for the thesis that not only the concept – according to which “God does not exist” (God in the sense given to him by theologies) – is indeed atheistic but also the theory which, initially declaring attachment to the idea of God religiously understood, simultaneously formulates its confession of faith in the socio-cultural and axiological order in a way fundamentally contradictory to the image of God as the highest level of the absolute hierarchy, the personification of absolute power, and exclusive competence to define good and evil. In this sense, atheism is the view of the fundamentally non-hierarchical structure of the world and the non-existence of one absolute authority. In this sense, atheism is (despite the theistic declaration) the worldview of the Polish Brethren.Artykuł poświęcony jest argumentom na rzecz tezy, że istotnie ateistyczna jest nie tylko koncepcja, zgodnie z którą „Bóg nie istnieje” (Bóg w znaczeniu, jakie nadają mu teologie), ale również teoria, która, wstępnie deklarując przywiązanie do idei Boga religijnie rozumianego, zarazem formułuje swoje wyznanie wiary w porządek społeczno-kulturowy i aksjologiczny w sposób zasadniczo sprzeczny z wizerunkiem Boga jako najwyższego szczebla absolutnej hierarchii, jako uosobienia absolutnej siły i wyłącznej kompetencji do definiowania dobra i zła. Ateizmem w tym rozumieniu jest pogląd o zasadniczo niehierarchicznej budowie świata i o nieistnieniu jednego absolutnego autorytetu i ateizmem w tym rozumieniu jest (pomimo teistycznej deklaracji) światopogląd Braci Polskich
Nieskuteczna dyplomacja. Niemcy w działalności tzw. Formatu Normandzkiego w konflikcie w Ukrainie (2014–2022)
The author has shown that Germany’s political interests related to the leading role in the Normandy Format (N4) are related to keeping a communication channel with Russia open during the conflict in Ukraine while maintaining European Union sanctions against the Russian Federation. The article shows how Berlin’s involvement in mediation between the conflicted neighbors is presented internationally. An argument Berlin used was the inefficiency of sanctions. It was based on the conviction that a peace agreement was not possible due to fundamental divergence of interests between Moscow and Kiev.Autor wykazał w artykule, że interesy polityczne Niemiec związane z czołową rolą w działalności Formatu Normandzkiego (N4) związane były z utrzymaniem kanału komunikacyjnego z Rosją w okresie konfliktu w Ukrainie przy jednoczesnym utrzymaniu sankcji Unii Europejskiej wobec Federacji Rosyjskiej. Dążono do pokazywania opinii międzynarodowej ofiarnego zaangażowania Berlina w mediacji skonfliktowanych sąsiadów. Argumentem Berlina o nieskuteczności podjętych działań było przekonanie o wykluczeniu znalezienia porozumienia pokojowego ze względu na fundamentalne rozbieżności interesów Moskwy i Kijowa
Przestępstwa o charakterze terrorystycznym w polskim prawie
The material scope of the research problem in the text encompasses issues concerned with the essence and sense of the legal definition of a terrorist offence in the Polish criminal law. The Polish legislator implemented the definition of a terrorist offence under Art. 115 § 20 of the Criminal Code in 2014, which was caused by the necessity to align the Polish law with the EU regulations. Metaphorically, it needs to be recognized that the definition in a way modifies the prohibited act and the scope of criminal liability. The structure of the legal definition of a terrorist offence comprises two elements, which serve as conditions to be fulfilled by the perpetrator. The first condition is formal and is concerned with the severity of the sanction apportion to the perpetrator’s main act, while the second condition is motivational, and is concerned with a special goal actuating the perpetrator. Undoubtedly, the institution of the terrorist offence in the Polish criminal law serves a dissuasive and repressive purpose in relation to perpetrators of such offences.
In order to elaborate the objective scope of the analysis, the following research questions have been presented in the text: (1) To what degree is the legal definition of a terrorist offence effective in the criminal policy with regard to prevention and combating of the phenomenon of terrorism?, (2) To what degree may the content of the legal definition of a terrorist offence infringe the principle of nullum crimen sine lege certa?
The presented analysis is chiefly an overview, and has been performed while taking into account an institutional and legal approach. In this approach, textual, doctrinal and functional interpretations have been applied to the content of the legal definition of a terrorist offence. Given the discrepancies arising from the ambiguity of the terms used in the definition, relatively great emphasis has been laid on linguistic interpretation.
Zakres przedmiotowy problemu badawczego prezentowanego w tekście obejmuje kwestie związane z istotą i sensem definicji legalnej przestępstwa o charakterze terrorystycznym w polskim prawie karnym. Polski ustawodawca zaimplementował definicję przestępstwa o charakterze terrorystycznym w ramach art. 115 § 20 Kodeksu karnego w 2014 roku, co wynikało z konieczności dostosowania polskiego prawa do regulacji Unii Europejskiej. Stosując metaforę uznać należy, że definicja ta stanowi swoisty rodzaj modyfikatora czynu zabronionego i zakresu odpowiedzialności karnej. Struktura definicji legalnej przestępstwa o charakterze terrorystycznym skalda się z dwóch elementów, będących zarazem przesłankami, które wypełnić ma sprawca. Pierwsza przesłanka ma charakter formalny, i dotyczy wysokości sankcji przypisanej głównemu czynowi sprawcy, z kolei druga przesłanka ma charakter motywacyjny, i dotyczy szczególnego rodzaju celu jaki przyświeca w działaniu sprawcy. Niewątpliwie instytucja przestępstwa o charakterze terrorystycznym w polskim prawie karnym pełni funkcje odstraszającą i represyjną w stosunku do sprawców tego typu przestępstw.
W celu uszczegółowienia zakresu przedmiotowego podjętej analizy w tekście przedstawiono następujące pytania badawcze: (1) W jakim stopniu definicja legalna przestępstwa o charakterze terrorystycznym jest efektywna w polityce karnej w zakresie przeciwdziałania i zwalczania zjawiska terroryzmu?, (2) W jakim stopniu treść definicji legalnej przestępstwa o charakterze terrorystycznym może naruszać zasadę nullum crimen sine lege certa?
Analiza zawarta w tekście ma głównie charakter poglądowy, w ramach, którego wykorzystano ujęcie instytucjonalno-prawne. W ramach tego ujęcia treść definicji legalnej przestępstwa o charakterze terrorystycznym poddano interpretacji tekstualnej, doktrynalnej i funkcjonalnej. W związku z rozbieżnościami wynikającymi z niejednoznaczności terminów użytych w tej definicji stosunkowo duży nacisk położono na interpretację językową.